اخبار و مقالات

سوالات اورژانسی در زمینه مشکلات دندانی

وقتی ضربه‌ای به دندان وارد می‌شود، رعایت چه نکاتی الزامی است؟

گاهی بر اثر ضربه‌های خارجی، لبه دندان شکستگی پیدا می‌کند، شکستگی لبه دندان هر اندازه که باشد لازم است جهت ترمیم آن اقدام شود، زیرا بر اثر باز شدن عاج دندان به‌تدریج مواد آلوده‌کننده وارد مغز دندان شده و حیات دندان را به خطر می‌اندازد. در اين مواقع فورا به دندانپزشک مراجعه کنید. اگر سریع عمل کنید، می‌توانید دندان را حفظ كرده و از عفونت عصب و نیاز به درمان‌های دندانپزشکی سخت‌تر در آینده جلوگیری كنيد. در این مواقع دهان را با آب شست‌وشو داده و برای جلوگیری از تورم کمپرس سرد كنيد، اگر توانستید قطعه شکسته شده را پیدا کنید و آن را با خود به مطب دندانپزشکی ببرید. در مواردی که ضربه وارده به دندان شدید باشد، ممکن است دندان دچار لقی شده یا به داخل استخوان فک فرورفته یا از جای خود بیرون زده باشد. در مواردی، لثه دچار پارگی و خونریزی شده یا در قسمتی از دهان کبودی ایجاد می‌شود. گاهی شدت ضربه به حدی است که علاوه بر دندان‌ها، استخوان فک نیز دچار شکستگی می‌شود. در همه موارد باید سریعا بیمار را نزد دندانپزشک برد. یکی از مسائلی که هنگام ضربه به دندان‌ها رخ می‌دهد، بیرون افتادن دندان از دهان است. در این مواقع حفظ دندان دائمی کودک بستگی به اقدامات صحیحی دارد که بلافاصله پس از بیرون افتادن انجام می‌دهیم.

هنگام بیرون افتادن دندان از دهان چه باید کرد؟

دندان را پیدا کنید، برای برداشتن دندان، آن را از ناحیه تاج بگیرید و به ریشه دندان دست نزنید. دندان را با فشار ملایم آب ولرم بشویید. برای شستن دندان روی ریشه نباید دست یا پارچه کشیده شود، چون الیاف نگهدارنده دندان، آسیب می‌بیند. اگر محل دندان صدمه زیادی ندیده، مثلا فک نشکسته یا لثه پاره نشده باشد، دندان را در حفره خود قرار دهید، برای این کار دقت كنيد سطوح خارجی و داخلی دندان به‌طور صحیح قرار گیرد. برای تشخیص می‌توانید از شکل دندان‌های مجاور استفاده کنید. در این هنگام از کودک بخواهید با فشار دادن دندان‌های خود، آن را نگه دارد. بعد از جا گذاری از دستکاری محل دندان به‌طورجدی خودداری کنید. پس از اینکه دندان را در محل خود قرار دادید با انگشت به ملایمت لبه‌های لثه را فشار داده و تکه‌ای گاز مرطوب روی دندان قرار دهید، در صورتی که قادر به قرار دادن دندان در محل خود نیستید، دندان را در یک لیوان شیر یا آب جوشیده سرد قرار دهید، در صورت عدم دسترسی از آب معمولی استفاده کنید. همچنین می‌توانید دندان را در دستمال تمیز مرطوبی قرار داد. مهم این است که به هیچ عنوان دندان در محیط خشک نگهداری نشود. کودک را هرچه سریع‌تر نزد دندانپزشک برده تا دندان را پس از جاگذاری به دندان‌های دیگر ثابت كند سپس چندین ماه تحت مراقبت قرار دهد. مراجعه هرچه زودتر حتی‌الامکان در فاصله زمانی کمتر از نیم‌ساعت احتمال پیوند دوباره دندان با استخوان (توسط الیاف دور دندان) بیشتر می‌شود.

چطور دندان درد را درمان کنیم؟

دندان درد علل مختلفی دارد که شایع‌ترین آن پوسیدگی دندان است. اگر پوسیدگی به‌موقع برداشته و دندان ترمیم نشود میکروب‌ها یا سموم آنها به مغز دندان و سپس ریشه دندان و بافت نگهدارنده اطراف دندان می‌رسد و درنهایت منجر به ایجاد آبسه می‌شود (آبسه دندان برجستگی متورم و قرمزرنگی در ناحیه اطراف ریشه دندان است که معمولا دردناک است). عفونت‌های دندانی علاوه بر درد و ناراحتی که برای کودک ایجاد می‌کنند به علت کاهش مصرف غذا توسط کودک باعث سوءتعذیه در او می‌شوند. پیشگیری و درمان زودهنگام پوسیدگی دندان به‌خصوص در افرادی که سابقه بیماری قلبی مادرزادی، تب روماتیسمی، پایین بودن مقاومت بدن در برابر عفونت‌ها و عقب‌افتادگی ذهنی و جسمی دارند، اهمیت بسزایی دارد، بنابراین لازم است کودکانی که دچار پوسیدگی دندان و دندان درد و... هستند را در اسرع وقت نزد دندانپزشک برد. در مواقعی که کودک دندان درد دارد، ابتدا دهان را با آب شست‌وشو داده و کمپرس سرد کنید. از گذاشتن کمپرس گرم در موضع یا قرص‌های مسکن روی دندان دارای درد، خودداری كرده، به مطب مراجعه کنید.

چگونه می‌توان از صدمات وارده به دندان جلوگیری کرد؟

  • هنگام ورزش می‌توان از محافظ دندانی که دندانپزشک، تجویز می‌كند، استفاده کرد.
  • در اتومبیل و مخصوصا در ارتباط با کودکان باید از کمربندهای ایمنی استفاده كرد.
  • مراقب کودکان از سقوط، افتادن و غلتیدن بر اشیا و نیز آسیب‌های الکتریکی باشید.
  • در انتخاب اسباب‌بازی موارد ایمنی حتما مدنظر باشد.
  • در صورت افتادن دندان بر اثر ضربه و تروما، دندان و بیمار را در کمترین زمان به مطب دندانپزشکی ببرید.
  • در صورت گیر کردن چیزی بین دندان‌ها، سعی کنید بدون زخمی کردن لثه، آن را به وسیله نخ دندان خارج کنید ولی هرگز از اشیای تیز برای این کار استفاده نکنید، اگر خارج نشد به دندانپزشک مراجعه کنید.
  • در صورت گاز گرفتن لب یا زبان، با پارچه‌ای روی زخم را پاک کرده، کمپرس یخ بگذارید تا از تورم بعدی آن جلوگیری کند. اگر خونریزی بند نیامد به دندانپزشک یا بیمارستان مراجعه کنید.
  • در صورت شکستگی فک، به سرعت به بیمارستانی که بخش جراحی فک و صورت دارد، مراجعه کنید.